Makale Listesine Dön...
 
Ekmek, Şeker midir?

Sağlıklı bir kişinin günlük beslenmesinde enerjinin % 55-60’ ı karbonhidratlardan ,  % 10-15’i proteinlerden , % 25-30 u yağlardan sağlanır. Beslenmenin temel kurallarından olan bu bilgiye göre enerji ihtiyacının büyük bölümü  karbonhidratlardan gelmelidir.

Ülkelerin coğrafi konumları ve beslenme kültürlerine göre günlük enerji kaynakları farklılık gösterir. Çin ve Güneydoğu Asya’da pirinç yetiştirilirken bazı ülkeler patates, bizde ise ağırlıklı olarak buğday bunun yanı sıra  mısır, çavdar, yulaf üretilir. Bu ürünlerden de un, ekmek, makarna, bulgur, yarma yapılır.

Buğday, mısır ve çavdardan yapılan ekmekler sofraların temel besinidir. Ekmek, yapıldığı tahılda bulunan vitaminleri, mineralleri, bitkisel protein ve posa içerir.  Ekmek, mayalanarak yapılır. Mayalanma sırasında bazı vitaminlerin miktarlarında artış olur, minerallerin vücuda yararlılığı artar. Tam tahıl ürünlerinden yapılan ekmeklerin posa değeri daha yüksektir.. Sağlık Bakanlığı ekmeğin zenginleştirilmesi için un üreticileri ile birlikte  çalışmalar yapmaktadır.
 
Şeker, şeker pancarından elde edilen ve kana çok hızlı karışan basit bir karbonhidrattır. Vitamin, mineral ,protein ve posa içermez. ‘’Şeker boş kaloridir.’’  Sağlıklı bir beslenmede günlük  enerji ihtiyacının ancak çok küçük bir kısmı şekerden gelebilir.

Ekmek ve şekeri aynı kefede değerlendiren açıklamalar beslenme biliminin  gerçeğine aykırıdır.

Esas üzerinde durulması gereken konu, saflaştırılmış tahıllar yerine tam tahıl ürünlerinden yapılan ekmekleri yemek olmalıdır.

Ekmek Türü

Nem Gr.

Protein Gr.

Enerji kalori

Karbonhidrat

Kalsiyum Mg.

Demir Mg.

Vit B1 Mg.

Vit B2 Mg.

Niasin Mg.

Top.

Posa

Beyaz Ekmek

31.8

9.1

276

56.4

0.2

7

0.7

0.09

0.06

0.8

Çavdar Ekmeği(1/3 Çav. 2/3 Buğ.)

35.5

9.1

243

52.1

0.4

75

1.6

0.18

0.07

1.4

Tam Buğday Ekmeği(Kep.)

34.0

9.1

246

53.1

1.1

84

2.4

0.23

0.14

1.2

Yetişkin bireylerin günlük gereksinimlerini karşılama durumu % (erkek ve kadın ortalaması)

 

13- 14

10- 12

 

3- 9

4- 16

9- 21

4- 10

5- 9

Kaynaklar:

1- Diyet El Kitabı, Sf.36, Hatiboğlu Yayınevi-Ankara, 2008
2- Baysal ,A., Özer, N, Ekmek; Beslenme ve Sağlık Yönünden Önemi
3- Bayat Ekmek Tarifleri, T.M.O., İkinci Baskı
4- Baysal, A., Başoğlu, S., Vejetaryan Yemekleri, 2001
5- http://www.turkish-cuisine.org/

Süheda İMAMOĞLU
Beslenme Uzmanı